Biyokimyasal reaksiyonların aktivasyon enerjisini düşürerek reaksiyonları hızlandıran biyolojik katalizörlere enzim denir.
Enzimlerin asıl yapısı proteinlerdir ve ribozomlarda sentezlenir.
Aktivasyon enerjisi, bir reaksiyonun gerçekleşmesi için gerekli enerjidir.
Enzimler asla reaksiyonu başlatmazlar, reaksiyonu hızlandırırlar.
Enzimlerin etki ettiği maddelere substrat denir. Enzim ile substrat arasında yüzey uyumluluğu vardır. O nedenle enzimlerin etki ettiği maddeler bellidir.
Protein yapılı oldukları için PH'den etkilenirler.
Enzimler girdikleri reaksiyonlardan eksilmeden çıkarlar. Tekrar kullanılabilirler.
Enzimler tersinir olarak çalışabilirler(sindirim enzimleri hariç).
Aktivatör enzimlerin etkinliğini artırır, inhibitör enzimlerin etkinliğini azaltır.
Enzimler için yüzey, sıcaklık ve PH önemlidir.
Enzim(Apoenzim)=Protein kısmı, Enzim+Vitamin(Koenzim), Enzim+mineral(Kofaktör)
Restriksiyon enzimi DNA’yı belirli bir noktadan kesen enzim. Örneğin istediğimiz bir geni DNA içinden bu enzim sayesinde kesip alabilir ve başka amaçlar için kullanabiliriz. Örneğin: Rekombinant DNA teknolojisi ile insülin hormonu üreten geni çoğaltmak istersek DNA'dan bu geni bu enzim sayesinde kesip alabiliriz. Bakteri plazmidi içine bu geni aktarmak için plazmit'in de aynı şekilde kesilip yer açılması gerekir, bu işlem için de yine Restriksiyon enzimi kullanmak gerekir. Kısaca makas görevi görür.
DNA Ligaz enzimi Çoğaltmak istediğimiz geni, Restriksiyon enzimi ile yer açtığımız plazmid içine eklemeye ya da yapıştırmaya yarar.(404) yapıştırıcı gibi düşünülebilir.
RNA Polimeraz enzimi promotoru tanır ve ona bağlanır, böylece genin kopyasını başlatır. Özellikle Ökaryot hücrelerde her genin ilgili bir promotör bölgesi vardır.
DNA Polimeraz mevcut bir DNA ya da RNA kalıbına komplementer olan yeni polinükleotidleri sentezleyen enzimlerdir. DNA Polimeraz enzimi yapısından dolayı DNA zincirindeki serbest 3' ne nükleotid ekleyebiliyor. Sentez bu yönde ilerlemektedir. Yani sentez yönü 5' - 3' yönünde.
Proteaz Proteinleri çözer, Rekombinant DNA teknolojisi ile bu enzimi bakterilere ürettirebiliriz.
Amilaz Karbonhidratları çözer, Rekombinant DNA teknolojisi ile bu enzimi bakterilere ürettirebiliriz.
Lipaz Yağları çözer, Rekombinant DNA teknolojisi ile bu enzimi bakterilere ürettirebiliriz.
Fosfodiester bağlarını zincirin ortasından keserek iki yapışkan uç oluşturan enzimlere endonükleazlar, En uçtan tek bir nükleotid kesip çıkaran enzimlere ekzonüklezlar denir
Endonükleazlar bir polinükleotit zincirindeki fosfodiester bağını kesen enzimlerdir. Buna karşın eksonükleazlar polinükleotit zincirinin sadece en ucundaki fosfodiester bağını keser. Doğada endonükleazlar çeşitli hücresel işlevlere sahiptir. Bu enzimlerin bazıları moleküler biyoloji laboratuvarlarında birer araç olarak da kullanılır.
Enzim inhibitörü, bir enzime bağlanan ve onun etkinliğini azaltan bir moleküldür.
